Ostre powikłania przy cukrzycy

Leczenie cukrzycy jest bardzo często bagatelizowane. Zwłaszcza przez osoby w późniejszym wieku średnim. Spowodowane jest to faktem, że cukrzyca to choroba przewlekła, z którą żyje się niejednokrotnie kilka dekad. Jej powolny rozwój powoduje, że kiedy jest dobrze leczona, pacjent nie jest w stanie śledzić jej postępów chociaż praktycznie zawsze on postępuje – osiąganie idealnego poziomu cukru we krwi jest praktycznie niemożliwe. Skutkiem tego jest bagatelizowanie terapii po dłuższym czasie leczenia, w którym nie pojawiały się żadne ostrzejsze komplikacje. Dotyczy to przede wszystkim cukrzycy typu II.

Najostrzejszym powikłaniem cukrzycy, charakterystycznym przede wszystkim dla jej typu I, jest kwasica ketonowa. Wywoływana jest ona przez całkowity brak insuliny lub jej nieskuteczność. Niemożność pobierania prze komórki energii z glukozy powoduje masowe wykorzystanie tłuszczy, w czasie rozkładania których do organizmu przedostają się także ciała ketonowe. Ich duże stężenie w krwi powoduje odwodnienie (organizm próbuje usunąć je z moczem), przyspieszony i płytki oddech oraz senność. Silne zakwaszenie organizmu w ten sposób prowadzi do wstrząsu i śpiączki. Brak pomocy medycznej w takim wypadku zawsze kończy się śmiercią.

Nieketonowy stan hiperosmolarny to z kolei dość rzadko występujące powikłanie głównie cukrzycy typu II. Spowodowane jest ono przez naturalną reakcję osmotyczną na linii komórki – krwioobieg, w czasie której wysokie stężenie cukru we krwi powoduje przeniesienie wody z komórek do krwiobiegu. Później ta woda jest usuwana z ciała w postaci moczu sklejonego glukozą. Nieuzupełnianie płynów prowadzi do zaburzenia równowagi elektrolitowej organizmu, zaburzeń świadomości i w efekcie śpiączki. Aż 40% przypadków zaburzeń świadomości kończy się śmiercią.

Znacznie częściej występuje hipoglikemia. Jest to stan, w którym poziom glukozy we krwi spadł zdecydowanie za bardzo. Zazwyczaj towarzyszy on nieprawidłowościom w leczeniu cukrzycy środkami farmakologicznymi podawanymi doustnie oraz przy przyjmowaniu hormonu podskórnie. Hipoglikemia objawia się silnym głodem, niepokojem, pobudzeniem, dreszczami i potami a w ostrych przypadkach drgawkami i utratą świadomości. Konieczna jest wtedy hospitalizacja. Taki stan jest efektem dopuszczenia do spadku poziomu glukozy do zbyt niskiego poziomu.